ماکیاولی گری چیست
ماکیاولی گری چیست
در قرن پانزدهم میلادی، فیلسوف و سیاستمدار ایتالیایی نیکولو ماکیاولی در کتاب خود شهریار از لازم نبودن اجرای هیچ حکم اخلاقی در سیاست، برای رسیدن به قدرت، سخن به میان آورد و نظریهی قدرتگرایانهی خود یعنی ماکیاولیسم را در راستای تحقق اهداف منفعتطلبانه بنا نمود. در واقع ماکیاولی با ارائهی نظریهی خود، اساس شخصیتی سلطهگر و منفعتطلب را به صورت تئوریک و سازمانیافته به نگارش درآورد و پس از او بسیاری از سردمداران سیاسی و قدرتطلب، رویهی وی را در پیش گرفتند.
پس از مدتی، متخصصان حوزه شخصیت برای دستهبندی تیپهای شخصیتی از نام این نظریهپرداز زادهی عصر رنسانس وام گرفتند. آنها افرادی که واجد رگههای شخصیتی چون ماکیاولی بودند و از رویهی او پیروی میکردند را در طبقهی مفهومی به نام شخصیت ماکیاولی قرار دادند. در واقع کارشناسان این شخصیت را به شکل زیر تعریف میکنند؛
فردی که قدرت طلبی، سلطهگری، ابزارگرایی، فریبکاری و تظاهر جزو خصوصیات اصلیاش به شمار میرود و فقط به منفعت خود توجه میکند. اگر وارد ذهن یک ماکیاولیست شویم شاید با رژهی افکاری از جنس حق به جانبی، دیگر مقصر پنداری، منفیبافی و خودشیفتگی رو به رو شویم.
این شخصیت چه خصوصیات بارزی دارد؟
در زندگی شخصیت ماکیاولی مفهوم خودشیفتگی در تضاد با از خودگذشتگی، به شکل افراطی ایفای نقش میکند و شخصیتی خودشیفته را در آنها نمایان میسازد.
شخصیتی که از ترفندهای گوناگونی نظیر باجگیری عاطفی، تظاهر، دروغ، خوب جلوه دادن خویش، اظهار دوستی و بعضاً رفتارهای نمایشی، استفاده میکند تا دیگران را تحت کنترل خویش در بیاورد و با رویکردی ابزارگرایانه از آنها برای دستیابی به خواستههای خود سؤاستفاده کند.
یکی از مشخصترین خصوصیات این مدل شخصیت، پیروی کورکورانه از جمله زیر است:
هدف، وسیله را توجیه میکند.
بنابراین اگر با شخصی برخورد کردید که در راستای رسیدن به اهدافش هیچ خط قرمزی ندارد و به رنج دیگران اهمیتی میدهد، سعی کنید از او فاصله بگیرید تا بازی نخورید و قربانی چنین شخصیتی نشوید.
آیا هر فرد باهوش یا موقعیت سنج چنین شخصیتی دارد؟
البته باید گفت که همهی ما در این اجتماع به یکدیگر نیاز داریم و لازمهی بقای جمعی، یک ارتباط دیالکتیک و دوطرفه میان افراد جامعه است اما هنگامی که نیاز ما بر شأن فردی که از او درخواستی داریم مقدم میگردد، مفهوم ابزارگرایی به چشم خواهد آمد.
با این حال باید به نکته مهمی توجه داشته باشیم که همهی ما گاهاً رفتارهایی مبتنی بر اندیشه و توصیه های ماکیاولی را انجام دادهایم اما بلافاصله پس از آن، دچار اضطراب اخلاقی و کشمکش درونی شدیم و حداقل سعی کردیم آنها را تکرار نکنیم.
فراموش نکنید که این مهم در خصوص یک شخصیت ماکیاولی صدق نمیکند و چنین شخصی هرگز پشیمان نمیشود چرا که روند هر روزه این فرد به شکل فریبکارانه و خودخواهانه بوده. همچنین از آنجایی که این دو صفت آشکارا به ذهن دلیلتراشش گره خورده، خود را محق میداند و هیچ بینشی نسبت به این نقطهی کور وجودیاش ندارد و نمیخواهد داشته باشد. حال که با خواندن یکی از مقالات تخصصی منطق متوجه شدید ماکیاولی که بود و شخصیت ماکیاولی چه خصوصیاتی دارد، از نظر شما بهترین برخورد در مواجه با چنین شخصیتی چیست؟ دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید.
—————————
پژوهشگر: مهبد فدایی، کارشناس ارشد روان شناسی بالینی
